gugma sa panahon ni duterte

Bantay lang gyod ka!

Gibotaran baya nako si Duterte,

ug uyon ko nga walay lugar ang mga kriminal

nga walay gibuhat kon dili pasakitan

ang mga inosente. Ay, kanang human rights

alang lamang namong mga giabuso,

ug ikaw nga mibuak sa akong kasingkasing

walay duha-duha nga angayan pod buk-on

ang ulo. Gaposon nako imong patayng lawas,

butangan tika og karatulang nagsiyagit:

Kriminal ko. Sagbot ko sa katilingban.

Dayon ilabay tika sa Colon

sa tungang gabii samtang patay

ang buwan. Inig subang sa adlaw,

tapok-an ka sa mga usisero, gihaklapan

og panid sa bahaw nga mantalaan diin

dayag ang madaugon nga pahiyom

ni Duterte. Kaluy-an kaha ka nila?

Sa ilang pagbiya, ambot lang pod kaha kon

molampos ba ko sa pagtalikod ug

paglubong nimo sa kalimot.


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN                                                                                                 Cebu City, Philippines

kon ang martial law nahitabo pa karong adlawa

kining balaka moabot unta og usa ka kilometro

apan karon nahimo na lamang pipila ka linya

ug dili na ninyo mabasa

akong mga kaligutgot bahin 

sa rally sa iglesia

sa pangurakot ni binay

ug sa uban pang hinanggaw sa atong kagamhanan

kay dili pa ko andam nga guyoron hangtod

ngadto sa ngiob nga mga dapit

ambot kinsay isog nga mahiagom 

sa hagit pagsuwat sa kamatuoran

ug mosuway nga ma-spolarium 

-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN

Cebu City, Philippines

kagawasan

Ang trompa sa mga kasaba kanhi

dili na nako unya madunggan. Wala na'y

magsunod sa akong luyo, magbantay

sa akong lihok. Ako na unya’y mopanday

sa akong kaugalingong balaod. Ako sab

mao’y bugtong mobantay sa akong sayop

ug mohukom sa silot sa akong sala kon

mapamatud-an.  Karong nahuptan na nako

kining akong diploma, andam na ko  

mowara-wara sa akong bandera.

-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN

Carcar, Cebu, Philippines

sa lingkoranan sa fuente

Di ko malimtan katong higayon nga nadakpan ko

ikaw samtang nagduwa ta tuyok ining Fuente.

Labihan nimong katawa daw kataposan na

sa kalibotan. Hugot gyod nakong gikuptan

imong kamot dayon gakos nimo samtang mituyok-

tuyok ta daw mga trumpo nga nagkasugat. Apan

nabuang na ang pagtuyok kay mao ra’g miabot na 
ang kataposan sa kalibotan ug dili na magkatakdo 
atong dalan. Di na gyod tika madakpan. Di na gyod 
makuptan imong mga kamot. Di na gyod tika 
magakos bisan unsa pa kapaspas akong dagan 
tuyok ining Fuente nga imo nang gibiyaan.

-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN

Carcar, Cebu, Philippines

paynals 101

wala kaila ang orasan
sa pulong nga katulog
bisan pag nahurot na
pagkilaw ang mga libro
bisan walay kan-on
walay usap-usap
ang matag pahina diretso
tulon ug gikaligo pod
ang usa ka basong
bugnawng tubig
aron dili makatagpilaw
gipamahaw pod
ang mga biris-biris sa notbok
apan naunsang pagkaunsaha
gikalibang og ahat
tanang gilamoy dihang
gisugdan pagbasa
ang lagom nga tespeper
tungod sa nabating kakulba
nga mas paspas pa sa pinitik
kaysa sa dagan sa mga segundo


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

bughawng samad

gatingkagol
sulod sa gapitik kong bilanggoan
ang mga kagiki nga imong nabiyaan
sukad sa imong paggawas

dulot ang alingugngog sa dunggan
hangtod sa bughawng samad
sa tunga sa akong dughan


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

akong silingan

Naghimbay-himbay kong galakaw subay sa Mancao usa ka adlaw samtang gaduka ang mga bata sa eskuylahan. Miduol nako ang usa ka sip-onon gada’g galon, mihangyo: Pwede ko mangayog tubig, Kuya, aron isabaw sa lugaw.

Wap-a diay mo namahaw? Gipangutana ko ang nagkamuritsing otso anyos (nagpuyo uban sa lima niya ka manghod gatupong ang gitas-on), gibiyaan sa mga ginikanan nga gilamoy kuno sa bakunawa dihang nanimpalad didto sa Manila.

Gikuyogan ko siya sa among balay aron pun-on sa tubig iyang gibitbit nga galon kay nahadlok ko nga iyang luha unya ang mopuno sa lagom nga sudlanan.

Bisan galisod og lakaw bitbit sa isabaw sa ilang pamahaw (ug tingali dala na ilang paniudto) nakita nakong miarko ang iyang ngabil hangtod sa duha niya ka dunggan nga wap-a makadungog sa giyawit ni Rizal (nga duna’y monumento sa Carcar pirmeng suroyanan

sa manag-uyab nga mosangko sa kangitngit, magmugna’g laing

sip-onon namong silingan).


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

odesiya

(alang sa among iring nga si joaquin)

dong,

talawan, talawan
kaayo ang kalibotan
modagan, modagan...
paspas kaayo
apan mobalik ra
sa iyang agi.
sundan siya sa buwan,
apan iya rang pasagdaan.
molibot lamang siya
sa adlaw—way planong
motipas sa iyang
naandang usa ka tuig
nga agianan.

dako ko’g pagtuo
nga nalipong na siya, dong,
nagbarag-barag nag subay
sa iyang naandang panaw.
ambot unsay kalainan nimo
sa kalibotan, dong?

imong higala,
nicko

p.s.
gibunalan ko na
si taz, huwaton ka
namo unyang alas siyete
andamon namo
imong pagkaon—
dagan, dagan na
kay nakit-an
ka nang taz,
gukdon na sad ka niya:
naanad na man god na siya
nga alas diyes ka mokaon.
ug di pod na siya
mopatuog bunal,
mobalik ra gihapon
sa pagpanggukod nimo.


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

sa pagkahumod

gabilangkad siyang galingkod
gatando-tando bisan wala gipangutana
giyarok niya ang usa ka botelya
tugkad sa kahiubos

gisuyop niya ang sigarilyo duyog sa aligato
gikan sa iyang mga silingang tag-as og dila
buwag na diay si juan ug iyang asawa
duna man nay siyay kabit
naa man pod kapuyo iyang asawa
palahubog man god na siya
patas ra sila kay sugarol pod baya si basya

nanamilit ang aso sa iyang ilong
ug nipilit ang takuling sa iyang baga
nabarag siya morag mosayaw
sa tukar nga siya ra ang naminaw
naabtan niya ang utlanan
sa sugilanon anang dag-om

ug siya ra'y gangisi nga gabilar pagbunok

sa katugnaw sa tungang gabii


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

paggawas

(alang ni mama)

usa ka lawak. usa ka itom
nga kalibotan. bisag unsaon nakog tutok,
tanan walay kalainan. ang akong kamot.
ang akong tiil. ang akong nahimutangan.
bisag ang akong gihunahuna.
itom ang tanan.

sa ibabaw sa akong ulo,
usa ka sakit-tutokan
nga kahayag. gipandongan ko
ang akong mga mata
aron makit-an, matataw ang hinungdan:
usa ka kubalong kamot, usa ka hayag
nga sakyanan ang mitugpa
sa akong nahimutangan.
misakay ko, nanggunit sa iyang mga tudlo
aron di sab ko mahulog og balik
sa itom nga kalibotan,
sa itom nga panahon.

ug sa gihapon, gipunit na sab ko,
gilabni gikan sa itom nga kahon.


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

pangampanya

Samtang nanampiling gahapon
sa hagdan sa iyang payag,
giduol siya'g kandidato,
gihataga'g papel
nga wa niya masabti
samtang siya giawhag:
"Botari ko, nong, ha!’

Nagsakit iyang tiyan ganiha
ug karon nagpasalamat
kay duna na'y makumot
didto sa kasagingan
alang sa iyang sampot.


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

hulagway sa pagsaulog

Gakayab ang mga banderitas.
Ang kasadya wala’y kutas.

Ang letson nagbuy-od sa lamesa:
Gipangtawag ang mga bisita.

Sagad mga beata ra ang gapanon
Luyo sa karaang karo sa patron.

Kay ang uban tua na sa sabongan,
Kay ang uban tua ra sa diskohan.


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

alang sa estudyanteng buros

Nakahinumdom ka pa ba
sa dugokan nga imong gibahakhakan
dihang nagleksyon kamo mahitungod
sa reproductive system? Mao kadto
ang higayon nga walay gaduka
sa inyong kiat nga saring.
Makapanghupaw lang ko
nganong wa ka makat-on sa gitudlo
sa inyong maestra. Tingali
nakahinumdom ka ining leksyona
samtang gitayhopan niya
ang imong tiyan. Ug misulod usab
ang gisulti sa lain nimong magtutudlo:
Practice makes perfect.
Sayop seguro ka dihang nag-exam mo
aning maong topic. Ug mag-exam na sab mo.
Nahadlok kang mahagbong.


--ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

tam-is nga kadaogan

sud-onga ang sanglitanan
nianang usa ka bangaw
aron imong mahibaw-an
ang katahom di molutaw
kon wala ang uwan
makigduyog sa adlaw


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

mubo apan dakong kamatuoran

Unsay hinungdan
nganong nanampiling
si Ninoy sa kinyentos?

Tungod kay
kutob na lang sa damgo
ang pagkupot
sa babayeng basurera
sa kinyentos.

Kanus-a diay
mongisi si Ninoy?

Kon ang
babayeng basurera
makapalit na'g Lactum
nilang Alvin, Charlie ug Barbie.

Kon ang
babayeng basurera
makapaeskuyla na sa Ateneo
nilang Cris, John, Piero ug Stef.

Kaganiha, bisan natulog pa
ang adlaw, gamata na
ang tibuok banay,
nangandam na sab
sa inadlaw nga panaw
bisan wala pay sulod
ang tiyan nga gibitok.

Ug sa gihapon si Ninoy
naghinuktok.


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

kinsa ko?

ako ang sista
nangita og moduyog
sa akong pag-inusara
mobuntog


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

binata nga paagi sa pagsuwat og balak

magmugna og account sa friendster
mag-upload og daghang litrato
ug kini palihokon ug pasayawon.
sagolan og video sa youtube,
pakapinag mga huni sa imeem.
kinahanglang kiat ug langas
lakip na ang layout niini
aron malingawg tan-aw

ang mga mo-view,
di mapul-an pagbasa

sa imong profile


-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN
Carcar, Cebu, Philippines

unsaon pag-atubang sa suliran

naghaling kog uling ug busa
ipakaon ko kini sa plantsa
aron gyod mahinlo unya

ang nagum-os kong sinina

-- ROMEO NICOLAS BONSOCAN

Carcar, Cebu, Philippines