in memoriam: samtang gahulat sa airport

itom alibangbang nitugdon sa pulang bulak
merida timailhan sa nahunlak
gihayng ayroplano

(alang nilang John Denver, Buddy Holly, ug Mat Ranillo, Jr.)

-- MELQUIADITO M. ALLEGO
Palm Harbor, Florida, USA

sa akong pagbisita sa dakong balay

Sa gawas, garbusong gabarog
ang dakong balay sa among silingan
apan dihang gisulod nako, bisan
plastar kaayo ilang gakalata
nga gamit, adunay kahaw-ang
ug kagubot nga buot isyagit
sa pinugngang kahilom.


-- GRATIAN PAUL R. TIDOR
Dipolog City, Philippines

pagsulay og badbad sa duha ka balak ni Hafiz

Zero

Mao ang dapit diin ang Matuod nga Hudyaka magsugod.

Mas sobra ra kaayo ang mga pag-iniphanay
Didto sa tanang laing mga dapit.

Ang Mga Lingin

Ang bulan labi’ng masaya
Kon kini takdol.

Ug ang adlaw kanunay’ng may-ong
Sa usa ka bulawang salapi nga hingpit sa pagkamugna

Nga bag-o pa lang Gihinisan
Ug gipalupad
Sa mahagwaong Halok ni Bathala.

Ug daghan kaayong mga lainlaing matang sa prutas
Nga nagbitay nga bus-ok ug lingin

Sa mga sanga nga daw mga kamot sa usa ka eskultor.

Akong nakita ang nindot nga kurba sa tiyan nga nagsabak
Nga giporma sa kalag nga tua sa iyang sulod,

Ug ang kalibotan mismo,
Ug ang mga planeta ug ang mga Globo--

Akong nasabtan ang pasumbingay:

Dunay usa ka butang bahin sa mga malingin
Nga ang Minahal nakaangay.

Hafiz,
Sa sulod sa Lingin sa Usa nga Hingpit

Dunay Way Kinutobang Kumonidad
Sa Kahayag.

Gibadbad ni:
-- URIAS A. ALMAGRO
New Berlin, Wisconsin, USA

kahayag

Mingkiwikiw na ang mga lapyong dahon
dungan sa pagsilhig sa gipukgong bidlisiw
sa nagkatag nga kahayag, mga dag-om
ug kilumkilom, kahaponon sa dulom
nga paghanduraw, uga nga mga pinitik
sa dughan, gubot nga liwag sa mga mata
uban ang sagudsod nga lakang sa mga gutlo,
nagsulti sa pagkapapas sa gininhawa. Apan
salamat sa mga Pulong nga gibilin mo: kalinaw,
maayong sibya, may paglaom. Ug bulahan ako
nga gibanagbanagan ning ulyap sa pagtuo.


-- JON R. SAGUBAN
Iligan City, Philippines

sa wala pa mauso ang tawo

Sa wala pa mauso ang tawo
Hawod pa ang siawng mga unggoy
Hubo ang tanang magpasopaso
Sa mga sanga sa dagkong kahoy

Hawod pa ang siawng mga unggoy
Sa wala pa ang mga seryoso
Sa mga sanga sa dagkong kahoy
Sadya kaayo ang kukabildo

Sa wala pa ang mga seryoso
Maoy naandan ang hugoy-hugoy
Sadya kaayo ang kukabildo
Nga inubanan sa kitoy-kitoy

Maoy naandan ang hugoy-hugoy
Hubo ang tanang magpasopaso
Panagsa pa ang lawom og tingkoy
Sa wala pa mauso ang tawo


-- VICENTE VIVENCIO BANDILLO
Koror, Palau

pagsunod sa pak-an: kidhat sa gibwinggit nga igmat

Dili ko masaag bisan pa’g ikulit ang lamat
sa akong tabon-tabon. Wala ko magtiaw. Tan-awa
kon unsaon nako pagsunod, lupig pa’y anino,
ang bruha nga gabukhad sa lunhaw nga payong
sa akong paghanduraw. Nikagiw siya gikan sa langob
nga lanog sa mga gasakdap nga kabog sa akong hagok.
Tabonan unta iyang mga tunob og dag-om nga mosiak
sa sidlakan sa akong paghandom... Uwan sa udtong tutok.
Gibrutsa sa akong pilok ang puting wanang diin
tanang kiatan gatampisaw dayon gapatidlom. Unya,
sa ilang pagtimbakuwas, ayaw pamilok sa perlas
sa ilang mga kalimutaw. Wala na’y gahom sa paglingla
ang bangaw, ug niining higayona mohunong
ang pinangga kong pak-an. Inig lingi niya, saksi ka
sa wa’y kutas nga likos sa among dila. Abrakadabra,
duyogi ming duha. Panahon na sa pakighilawas.


-- MICHAEL U. OBENIETA
Topeka, Kansas, USA

paghubad sa duha ka lusok nga panamilit

Gikan sa Balak ni Ezra Pound

Bughawng mga bukid sa habagatang bungbong
Puting sapa naghikohiko kanila
Dinhi kinahanglang magbulagbulag na kita
Ug mogawas lagbas sa linibong milyas
Sa patayng balili
Hunahuna sama sa naglutawng lapad panganod
Sumasalop adlaw sahi sa pagpahilayo
Sa mga daang kaila
Nga nagyukbo ibabaw sa nagginunitay
Nilang mga kamot didto sa unahan
Atong mga kabayo nagbahihi ngadto sa usag-usa
Samtang kita inanayng nitalikod.

Gikan sa Balak ni Walt Whitman

Alsaha ako haduol sa imong nawong
Hangtod ako mohagawhaw
Ang gigunitan mo pagkatinuod dili libro
O bahin sa usa ka libro
Usa kini ka tawo namula ug tugob lawasnon--kini ako--
Hangtod sa sunod panagkita!
Kinahanglang kita maglinay-anay--Dinhi!
Kuhaa gikan sa ngabil ko king halok
Kon kinsa ka man akong ihatag kini ilabi na kanimo
Adiyos-- ug unta magkahibalag kita pag-usab.


-- MELQUIADITO M. ALLEGO
Palm Harbor, Florida, USA

tambag

ayaw pagsaad
kay ang imong mga pulong
basin mahimong mga bato

mas maayo pa
maghilom-hilom na lang
sama sa dakong lasang

tua nanag-as
ang imong mga kahoy
ug nanaghan sa ilang tiilan
ang mga ligbos
nilabong ang mga pako
ug sa ilang kiliran anaa
namulak ang mga antulanga


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

ang nagsinug-ang nga takna 2

Ang magpapatigayon nga mihatag kanimog tagoanan dihang gilutos ka sa imong
mga kaaway, ang imong dugo nag-uylap sa imong kaugatan, hayan mao
ang magwawali nga gitambog sa sapa kay nagpasiugda og bag-ong tinuhoan, o kaha
ang tigpaila sa tulumanon nga imong gitambongan ubos sa pangalan sa katulogon ug panumdoman. O kaha ang imong amahan, nahisalaag daw ang manunuhid sa mga pangpang sa umog nga kabukiran nga gikakhaan sa mga agila. Apan usa ka butang
ang tin-aw: sukad karon ang imong kinabuhi maglutawlutaw sama sa usa ka balhibo
sa halapad nga suroyanan sa imong pagkabata, gihuyop sa hangin ibabaw sa mga estatuwa sa mga tigulang nga dili maayo ni dautan, dili buhi ni patay, dili niining kalibotan ni sa sunod--ug ang mga liki sa marmol nilang kalawasan, sa imong pakisusi, nagpitik sama sa milutaw nga kaugatan sa aping sa bata nga gihilantan ubos sa silaw
sa bulan.


-- VICENTE VIVENCIO BANDILLO
Koror, Palau

nanay

Nahigmata
ang nahinanok nga kagabhion
sa gitik-hadla
sa kuyamoy ni nanay

nga nagpulaw
uban sa nagdukang siga
sa tayaong lamparilya,
wala tagda ang katugnaw.

Himongan-ong kainit
migakos sa puyang nagdupa,
nagpanikad sa mangtas nga tun-og.

Milukop ang kahayahay
sa way-buot nga kinabuhi.


-- JON R. SAGUBAN
Iligan City, Philippines

hubad sa balak ni Fernando Pessoa

Ang Libro sa Kahigwaos (The Book of Disquiet)

# 466

Ang tawo kinahanglan gyod unta nga di makakita sa iyang kaugalingong
nawong-- walay butang nga mas labaw nga mahilas.
Ang kinaiyahan mihatag kaniya sa gasa sa di pagkakita niini, sa di
pagkahimo pagtutok sa kaugalingon niyang mga mata.
Sa tubig ra sa mga sapa ug mga danaw makahimo siya pagtan-aw
sa iyang nawong. Ug ang mismong postura nga iyang himoon
pagbuhat niini makahuloganon. Kinahanglan nga siya motikubo,
modungo, aron paglakpas sa kaulawan pagsud-ong sa iyang kaugalingon.
Ang inbentor sa salamin mihilo sa tawhanong kasingkasing.

Gihubad ni:
-- URIAS A. ALMAGRO
New Berlin, Wisconsin, USA

ikyas

makadaghan sa ngitngit
nga dapit atong gitinguha
nga makauban ang bulan
apan sa makadaghan pod
nga higayon gitinguha nato
nga moikyas ug motago
gawas sa iyang kahayag


--JESSREL E. GILBUENA
Bantayan, Cebu, Philippines

kisaw sa wa'y kinutoban nga kasubo

Tubig sa Taiji
(gikan sa salida nga The Cove)

Samdan ang dagat,
gatakilid sa bug-at
nga pagtinghaya
sa mga lumod. Hapit
malunod lakip langit.

Baha sa Hiroshima
(gikan sa YouTube)

Liki sa kilat
latas sa uwat ubos
sa gakalapok
nga panganod. Nahabwa—
abo dasok sa yuta.


-- MICHAEL U. OBENIETA
Topeka, Kansas, USA

sa mga butang nga wala mosibog

pila pa ba ka adlaw
ang dahon maglutaw

wala kini mosibog
bisan pa sa sulog

murag nahulog lang kini sa atabay
nga hagbay rang gikisaw sa kalaay


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

karong hapon na

ikaligo nako
ang alisngaw sa kahaponon
aron manimaho kong adlaw
singot pan-os aslom
nga mao'y alimyon
sa akong pagkabata

-- GRATIAN PAUL R. TIDOR
Dipolog City, Philippines

maniniyot

Pahimuslan nako ang igong kahayag
Ug paabtikon ang mata ug kamot.
Lain-laing butang ang makita nako,
Nagkadaiyang tipik sa kinabuhi
Ang gihulagway--dunay malipayon,
Duna'y magul-anon, ug usahay
Lisod tugkaron. Makadasig
Ang akong nakita apan kini
Mao'y labing mahinungdanon:
Sa matag higayon sa pagkuha’g
Hulagway malipayon ko
Nga mopaambit sa mga istorya
Nga dili mahubit sa ordinaryong mata.


-- JOHN DX LAPID
Cebu City, Philippines

tingbuklad

Sa tumang kalapyo ang kabulakan misubol
ug mialimbukad taliwala sa mga balili
nga nanglunhaw human sa ulan nga mibanlas
sa mga tipaka sa yelo nga mipasad sa dakong
wanang sa kaging nga kinaiyahan. Mga langgam
namatog tungod sa tamboanan. Kahumot
sa mga kundiman, katahom sa mga saloma
samtang nanuyhakaw ang mga uhong
sa paghandom ilawom ning kasingkasing
nga langyaw. Gimingaw ko nimo, Ma...

-- MELQUIADITO M. ALLEGO
Palm Harbor, Florida, USA

awit

"You are sought by powers unknown;
On your trembling heart--strings play"
-- Robert Lawrence Binyon, A Mother's Song

adunay bag-ong awit
nga nasabtan
kining kasingkasing
sa dihang putot pa,

tres anyos, naghapsay
sa nabubod nga sinina
ug sa nabudlay nga larawan
nga naglabanglabang
sa handurawan

dayon
inanay nipatim-aw
lab-as nga pares
sa panan-aw--

gigunitan mo ang akong kamot
gigiyahan ang paglabang
sa unang tikang
ngadto sa ulahing pagkalimot

karon, sa pagbalik
akong hinumdoman
ang bag-ong awit nga nasabtan
niining kasingkasing:

Mama

-- ERIK E. TUBAN
Mandaue City, Cebu, Philippines

pakyas

Ang naandan tang mga pangulipas
walay gahom paghawid
sa mga pangandoy nga nangluod
ug misum-ok sa lasang
sa masupilon tang panumdoman.


-- VICENTE VIVENCIO BANDILLO
Koror, Palau

bakaybakay*

Mitaak ako sa hunasan.
Niadtong daklit nga kalibotan
sa mga bato ug mga lusay.
Midayon ako sa pinuy-anan
sa mga bunog, mga kasag, mga tuyom.
Unya sa hinay kong paglakang
sa humok nga balas ug bunbon
akong ningsindolan
ang usa ka bakaybakay.
Gipunit ko ug akong gitan-aw
ang iyang bukobuko ug ang iyang tiyan.
Ang iyang lawas gahi ug tuskig
daw bato’ng patay.
Apan didto sa iyang tiyan
akong nakita ang hinay’ng paglihok
sa daghang mga gamay’ng gaway.
Nagtimaan nga siya buhi sa kanunay.
Gibutang ko siya pagbalik
ngadto sa mabaw’ng tubig.
Ug unya sa akong pagdungaw
nakita ko ang kasin-ag sa langit.
Hayag pa ug wa pay mga bituon.
Apan didto sa tin-aw’ng tubig
akong nakita nga kadtong bakaybakay
usa ka bituon
nga nagbaton og kaugalingong kasin-ag
nga nagtanding
sa aninag sa langit.

* starfish

-- URIAS A. ALMAGRO
New Berlin, Wisconsin, USA