12.30.2014

pasidaan sa dili kapasidan-an


Ang lalim uyamot nga kalipay
Dili mapatin-aw sa talidhay
Ug sa labing hapdos nga kasakit
Walay danguyngoy nga makahubit.


-- VICENTE VIVENCIO BANDILLO
Dhaka, Bangladesh

acapella ngadto sa bag-ong tuig


pakapaka sa palakpalak butobuto sa rebentador tiliis sa kuwetes
kinanaas sa dahon hinaganas sa balod hinaguros sa hangin
ingaa sa baka bahihi sa kabayo piyakpiyak sa piso tuktugaok sa manok
tinagaktak sa ulan hinadyong sa tabanog paminti sa kilatliti bagulbol
sa dalugdog agumod sa panganod taghoy sa huyuhoy tawag sa budyong
dinagayday sa busay dinaligdig sa tubig  tinapyatapya sa lapyahan


-- MELQUIADITO M. ALLEGO
Larose, Louisiana, USA

12.28.2014

bag-ong kahidlaw sa karaang adlaw


Nangapkap na ang salumsom. Gikan sa suba,
galukdo si Manay Basyon sa mga linabhan. 
Tataw gihapon iyang mga tunob bisan dugay ra

gasukarap ang iyang tinutokan nga sarang pa
gasubay sa iyang naandan lahos sa tugkaran 
diin gahuwat ang iyang binuhing iring. Gahagwa

ang katugnaw, galatay tadlas sa hayhayan... 
Ug sa makausa pa, ang yamog sa balilihan
Gisupsop. Nanghinol na sab ang sidlakan.


-- MICHAEL U. OBENIETA 
Topeka, Kansas, USA

paglugway sa kalipay


Mga salin-salin sa refrigerator,
mga ulahing pagpanaygon
ug uban pang bahaw sa Pasko
mingpahinumdom kanako nga tingali
ang kalipay, sama niadtong miaging gabii,
hamubo ug wala'y katagbawan.

Ug tingali kini mopauli ra pod,
moabli sa iyang kaugalingong ganghaan
aron magsugod na sab pag-ihap sa mga adlaw
hangtod sa sunod nga panagtapok. Ug unya,

pananglit, inig abot na sa tanang gipaabot
mahitabo na ang gipanghandom lakip
ang gipamadpad sa hangin-- ang panagkita 
og balik sa tanan, mga panaghisgot,
mga katawa, pagdula-dula sa mga bata, 
pagdagan-dagan, pag-ambak-

ambak… Asa kutob ang huyohoy sa dughan? 


-- ADONIS R. ENRICUSO
Dumingag, Zamboanga del Sur, Philippines

12.26.2014

takulahaw: eksperimento sa rima sa letra’ng 'w'


Kon takulahaw,
sa atong pagtikawtikaw,
dunay usa ka alindahaw
o usa ka antulihaw
nga mosayaw
sa ibabaw
sa bangaw,
ikaw ug ako motan-aw
sa way labaw
nga pagkalingaw. 
Apan bitaw
kini usa man lang ka tiaw
busa, magbabasa, ayaw
(ug gikidhatan ko ikaw)
pagkahanggaw
ning gamay’ng pasiaw.
Kanimo: Maayong adlaw.


-- URIAS A. ALMAGRO
New Berlin, Wisconsin, USA

tilimad-on


Kon sa imong pagpauli, nanglingabngab
Ang mga gangis ug wala motagbo
Ang sinilihang mga pulong-- Diin ka na 
Usab gikan? Maayo ka nakainom og sabaw 
Sa pasaw! Kami hangin ra!-- ug wala na 
Mobagting ang ebanghelyo sa bata,

Paghubog ug paglipay
Kay bulahan ka.

Natulog na ang asawa nga maglamoy og sili 
Samtang maghangad sa buwan. Ug miuk-ok na 
Ang dila sa napagaw nga bata.


-- ELEAZAR T. ACAMPADO
San Jose del Monte City, Bulacan, Philippines

12.24.2014

kontrapunto sa "kasadya ning taknaa"


Gitak-op nako   
ang akong pagtukaw
bisan naminaw ko  
sa huyo nga awit  
sa mga manaygonay
sa pikas balay.

Ang ilang tingog
daw mga pak-an 
nga niyebe, nanugdon 
sa atop ug sa mga sanga 
sa gawas nga gilunopan 
sa katugnaw. 


-- JONDY M. ARPILLEDA
Tagum, Davao del Norte, Philippines

atol sa stop light liwas sa pasko


kadtong bata 
nga nanguhit sa mga langyaw nga lumalabay
nanaygon sa mga pasahero sa jeep
namaligya og kandila ug sampaguita
namunit sa imong piso ug bayntsingko
nabunyagan sa imong pagdayeg ug kanunay 

nga pagsimba samtang gahalad ka sa buwak 
nga tagsengkwenta ang bugkos
daw promo sa newspaper nga putos


-- LESLIE S. NUÑEZ
Compostela, Cebu, Philippines 

12.22.2014

tinagsip nga sumbingay: ang disgrasya usahay sama sa wala damha nga gasa


ang tabanog sa langit
nga gibitad-bitad 

ang tawo-tawo sa basakan
nga gilabyan sa hangin

ang nangakha nga himongaan
nga gisiplatan sa banog 

ang wati nga mitago 
ilalom sa bato nga buhi


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

matag pasko inig alas tres sa kaadlawon


Kanunay ang kawad-on. Panagsa, 
mouwang ang iro. Gikan sa mga pabuto, ang aso 
molamoy sa karsada. Wala'y madunggan 
bisan hunghong man lang. Namauli na 
ang mga sirok nga tapok, ug mamukaw na pod 
unya ang katol nga alisngaw ilawom sa gikamayo 
nga kugan sa napaso nga kalibotan. 


-- SIMON ANTON NINO DIEGO BAENA
Bais City, Negros Oriental, Philippines

12.20.2014

pagtukaw hangtod sa noche buena


Sa tungang gabiing misa ang mga daygon
Salirawan sa pasungang gipanag-alayon

Ipakalawat ang katulogon nga mga balak
Ihalad ang mga osteya ug balaang alak


-- MELQUIADITO M. ALLEGO
Pearl River, Louisiana, USA

x-mas


Nahapinan sa kagabhion ang hilom 
nga eskinita diri sa Krustaal diin 
gapadayag ang mga borikat
bisan sa kadulom nga salin
sa pakyas nga mga poste. 

Ania na ang mga hubog
nga daw duyog sa mga bata 
mga nagkayabag sa ilang panaygon,
giitsahan og singko sentabos
pakapin sa singhag:“Yawa! 
Banha kaayo! Lintika! Hawa!”

Pila kaha ilang ihatag 
sa mga badyi nga gabansiwag 
ang atngal nga gigutman 
ug galaway pod pagpaambit
sa ilang kanta nga sagad
pilit pa sa sinuka. 

Gidundon nako’g tan-aw
kon asa paingon ang mga bata,
giapas sa akong panghinaot
nga ang mga poste sa unahan
mosubay pod unta sa mga eskinita 
nga ilang baktason lahos
sa tanang likuonon. 


-- SUMMER DAFFODIL M. PAGUIA
Nazareth, Cagayan de Oro City, Philippines

12.18.2014

sa kapatagan


kontrasenyas alang kang Richard Hugo

Litok og pulong nga may dagaang. 
Kumusta. Tugob sa kakuyaw 
ang kalibotan hangtod nga gilukmay 
sa hangin ang balili ug gihatagan 
og pahulay ang kaisdaan. Dayon 
kaway, kumusta. Basin baya diha 
sa unahan may nagdulong dinhi 
luwan sa naglingga-lingga 
nga kahayag. Kon asa man kita 
nanimuyo, dinhi kita nangatulog 
diin ang mga baka nangligdas 
sa tampi sa misanap nga sapa. 
Halawom kitang nahinanok dinhi 
nga batan-on sa balak. Tumbok 
sa silangan and rumbo sa sapa 
nga wala magpas-an kanato hataas 
nga dagayday punting sa Day-as. 
Midagayday ang balili walay puas 
paingon kanato, palayo sa kanunay, 
sama niadtong gubat diin gidamgo ta 
nga buhi ang yutang natawhan. 
Nasigpatan ang atong senyas 
sa tawo nga gilaoman ta nga diha 
sa unahan ug paingon na siya karon
sa atong nahimutangan. Litok 
og pulong nga may dagaang. Kumusta. 
Mahimo nga hangtod sa kahangtoran 
matulog ka dinhi niining balili 
ug dili gayod bation og katugnaw.


-- VICENTE VIVENCIO BANDILLO
Dhaka, Bangladesh

hamok sa kataposang pasko


Anaa na sab ang kasinaw sa maraag-- 
mga bola sa Christmas tree. Ug bisan pa'g
gibitayan sa kinaham nimong kolor, kini
nanghamok, nangawras og balik

sa kagahapon diin naglingkod ka
sa tuwang-tuwang, naminaw og mga huni 
sa daygon samtang gisabak nimo 
ang mga bata, gatan-aw sa kipat-kipat
nga bangaw sa siris...

Sa gawas, bug-at ang taguktok 
sa uwan ug duyog sa kahagsaon 
ang sandayong, wala'y laing madungog
sulod sa hawan nga sala diin kanhi
gasugwak ang mga talidhay
nga gapasinaw og samot 
sa mga maraag uyon sa sa panumdoman 
nga galuhag sa kahaw-ang diha 
sa lingkoranan nga tuwang-tuwang.


-- TEA SOLON
Cebu City, Philippines

12.16.2014

oda olango


Pilok na la'y malihok ni Magellan
Sa naminhod niyang lawas. Pastilan,
Ang tawo gihabolan na sa kabugnaw
Samtang nagkaawop ang panan-aw!
Nabati na niya ang karaang sonata
Nga awiton kaniadto sa iyang Mama.

Nihampak sa iyang aping
Ang nagkadugo nga mga balod
Ug nahalingi siya kanimo, Olango.
Nasangit sa imong kabakhawan
Ang iyang panumdoman.
Sa aso nga nagiliyok 
Sa imong kahanginan
Siya nagkanayon:
Ah, nagtak-ang nag pamahaw si Mama
Nianang bahina sa isla.
Magdali ko sa pag-uli
Aron mohigop og sabaw sa init nga tinuwa
Sa dili pa mopahulay sa dako nakong kama.

Wala ni masaysay sa imong kaagi,
Olango! Apan bisan pa man niini,
Samtang gaaginod ang kataposan
Mapasalamaton kanimo si Magellan.


-- IOANNES P. ARONG
Lapu-Lapu City, Cebu, Philippines

pasko han tuig dos mil trese, waray bata nga nangangaroling ha villa de san juanico, barangay bagacay, tacloban


Ginlam-ud han balud. Diri ngani,
nahanaw ha kawarayan an kabataan.

An ira gudti nga mga tudlo
nangapyot ha riles han alad o alkuba

o sapayan han balay, nangapyot antis
hibul-iwan han mga kamot, nangapyot

antis gindagit han dulok.
An nahisalin nga kabataan, diri

nagawas hit gab-i, nahadlok
kun ano nga bugawak an dara han kasisidman.

Siyahan nga Pasko kahuman han kalunod,
waray bisan usa nga bata

nga nangangaroling ha dalan.
An nababatian ha kagab-ihon

an rusmak ha baybayon
han nagtitikahirani nga dagat.


-- JANIS CLAIRE SALVACION 
Tacloban City, Leyte, Philippines

12.14.2014

pakapin nga kabug-at sa pinaskohan


Ang gasa dili magsaba. Busa, gihilom ra pod sa iyang asawa 
nga tindera'g barbekyo sa eskina ang gitagana alang nila 

ni Inday Belen. Usa ka puloy-anan sa bag-ong subdibisyon
nga kanhi baybayon nga abtanan sa mga manginginhas 
sa Sta. Rosa. Sementado ang bungbong nga pinintalan og 
kaylap sa sidlakan-- labaw pang madanihon sa hiniwa nga unod 
sa queso de bola. Dili na unya siya binlan og kahait 
sa udtong tutok nga sagad mabulasot sa atop. Wala na'y 
salibo nga manguhit niya matag ting-ulan. Kanus-a kaha mouli 
ang akong Inday Belen? Kumusta na… Apan ang madunggan
sa iyang asawa mao ra ang kagod sa iyang dila nga lupig pa'y
gilansang sa iyang nikaging nga bag-ang sukad siya natagakan
og martilyo sa iyang kaubang panday. Bisan tingsi na lang 
sa uwat ang gapabilin sa iyang opaw, ang pahiyom 
ni Inday Belen kanunay mobatog sa iyang panumdoman. 
Ug wa'y hunong pod ang pagsakdap sa iyang hunghong
kang Birhen sa Regla--gasud-ong niya diha sa gianuos 
nga bildo, gikwadro sa bungbong-- nga unta wala'y katugnaw
nga mokaraw sa iyang bugtong anak nga nisamot kahamis

didto sa Amsterdam. Bisan gidan-agan siya sa gabangaw 
nga mga bombilya (maayong igaid sa Christmas tree), dili dayag
ang gabon sa iyang mga mata. Gisuyop niya ang kauhaw 
sa matag turista nga nahidangat diin siya gahuwat
taliwala sa mga samin. Wala'y moduaw niya nga dili 
motuo--samtang ang iyang ngabil gapahugot sa kinatumyan 
sa kagul-anan-- nga siya tuod manggihatagon. Ay, basin pod baya 
isangyaw siya sa mga mananaygon: Bulahan ka sa babayeng tanan!
(Kay motando kuno sa bisan unsang mando.) Pwera gaba, wa'y saba! 


-- MICHAEL U. OBENIETA 
Topeka, Kansas, USA

ang nalawos ug wa mahalin nga kahumot sa tinuhog nga sampaguita


bisan tinuod nikaging na
ang mga gihay

nangumpayot lab-as pa
diha sa dagway

sa handurawan ang mga 
pangindahay


-- RODELIO BARELLANO
Caloocan City, Philippines

12.12.2014

balay-balay


Ang mga dahon, sako, ug karton
sarang na sa pagtukod. Niining luna
nga iyaha ra, bisan ang panahon 
mihunong, nag-agad ra sa bata. 

Dinhi, wala'y kusi ang kabalaka. 
Ug duna'y usa ka inahan nga gatagbaw
og pahiyom sa iyang hinikay--
balas nga bugas, barbekyo nga santan 
ug adobong bato nga hinakot 
sa usa ka amahan nga nagkabulingit
apan gatingsi sa iyang pagkasip-onon. 

Sa gawas, gatipun-og ang mga butang 
nga dili makuptan. Dili masukod
sa gamay nga mga kamot nga wala pa
katultol sa gilay-on sa kanhi niyang  
sabakan, gianod ngadto sa langyaw 
nga mga suok. Dili pod mahikap 
ang kamot diha sa hulagway 
nga sa tiaw nalumos na sa sabaw.  

Tan-awa ang dangpanan nga ginama
sa mga biya nga pinunitan! Dili lisod
tagoan, dali rang mahipos kon 
mobagnos sa dag-om ang tyabaw 
nga gatabyog sa kawanangan hangtod
sa taas pang mga adlaw. Bahala na kon
wa'y kalahian sa hagwa sa panahon 
ang higayon sa pagdula-dula. 


-- ADONIS R. ENRICUSO
Dumingag, Zamboanga del Sur, Philippines

naglikit nga bilog sa posporo


ug sa dihang kalit lang 
gikudlitan gitapsingan 
ang gusok sa alibangbang
milanog milagiti

hangin ra'y nakabati


-- LESLIE S. NUÑEZ
Compostela, Cebu, Philippines      

Daghang salamat sa mga maniniyot nga gapaambit sa ilang mga hulagway sa Google ug Flickr.