kabahin sa nagdilaab nga kasingkasing

Adunay hait nga punyal nga nihimamat sa akong kasakit
Nagsinaw ang iyang mga ngabil nga nitanom sa iyang bugnaw nga halok
Daw adunay sili ang dila sa iyang kahait nga gihambin
Nagdilaab ang kahapdos nga nidagan sa akong kasingkasing.


-- LEO BOB FLORES

Bukit Batok, Singapore

salimuang sa kanahan nga nangandoy’g anak

Ang amahan ug inahan kugos sa duha ka anak,
Posing silang upat sa kilid sa mga tulips.

Balhin na pod sila sa tunga,
Dayon sa tuo, sa wala, sa sentro. Pagkaanindot gyod
Tan-awon ang ilang family pictures.

Gusto pod unta ko pa-take sama ana.
Pila ra ba unta’y pag-posing sama nila.
Maka-afford man sad ko'g bakasyon diha ba.
Palit og round-trip ticket
Kuyog sa akong asawa.

Maka-afford man sad ko’g palit og digital camera
Bisan pa gani og paliton nako ang mga tulips.

Apan ang problema og duna ba’y baligya
Nga bata dihang lugara
Bisag for rent lang aron posing sad mi
Aron duna na ko’y family picture
with the tulips in the States, dayon akong i-email
sa akong mga close nga higala.


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

awas sa dughang giuwatan

Nausik ang kape,
Gisawo sa carpet--
Inanay kining
ningtuhop, unya nauga

sa huyop sa hangin

apan ang lama
nagpabilin.


-- JONA BRANZUELA BERING
Tuburan, Cebu, Philippines

samtang naghigda ako sa duyan sa uma ni william duffy sa pine island, minnesota

(Hubad sa balak ni James Wright)

















Ibabaw sa akong ulohan, nakita ko ang bronsi’ng alibangbang,
Nga nagkatulog sa itom nga punoan,
Gihuyop daw usa ka dahon sa lunhaw’ng anino.
Ubos sa bakilid sa likod sa balay’ng way tawo,
Ang mga gagmay’ng kampana sa liog sa mga baka nanagsumpot
Ngadto sa mga gilay-on sa kahaponon.
Sa akong tuo,
Sa wanang sa silaw sa adlaw nga gitaliwad-an sa duha ka kahoy
Ang ugang mga tai sa mga kabayo sa miaging tuig
Nanagdilaab ngadto sa pagkabato’ng bulawanon.
Misandig ako, samtang ang kagabhion nagkangitngit ug miabot na.
Usa ka banog misarap, nangita og kabatogan.
Giusikan ko ang akong kinabuhi.


Gihubad ni--
-- URIAS A. ALMAGRO, M.D.
New Berlin, Wisconsin, USA

lunes sa buntag

Mingaw ang kadalanan
sa Baryo Luz,
naglibotlibot ang aso
ug abo nga misulod
sa ilong sa mga tawo.

Bisan sa makabungog
nga tyabaw ni Nanay,
hilak ni Manang,
ug pagbasol ni Tatay
nga tindero og balot,

dili kini makabuak
sa nagharing kahilom
sa among balay nga
gilamoy kagabii
naugdaw.

-- MARIA VICTORIA BELTRAN

Cebu City, Philippines

kon dili mahilabtan

Abi nako’g komedya lamang kana
Nga kon ang asawa dili
Mahilabtan og usa ka semana--
Manguhit sa iyang bana
Apan iwakli ang iyang tudlo
Layo sa brief-- siya pagkabuntag
Dili magluto sa paboritong piniritong
Itlog nga sunny side up.
Dili magtimpla sa kape
Nga barako ug ang ihatag
nga luto mao lang gihapon
ang bahaw nga wala makaon gahapon.

Nahikatawa ako nga nahinumdom
Sa asawa nga wala nag-panty
Ug nanglimpyo sa kisame
Kay wala man nimo ma-“kiss-me
Mabrotsame” kagabii.

Unsa ba diay katinuod nga ang gahi
Sa inyong balay mao na lamang
Ang imong mga ubo?

Mangutana lang ugod ako
Kay ang imong asawa sayo man god
Nakigtsismis sa akong manghod.
Kuno ang inyong banyo unta
Haskang danloga pa apan
Ikaw dili na man kuno
Mosulod didto aron manglimpyo.
Ikaw kuno hadlok madakin-as.

Pare ko, paminaw, kay dia diri
Imong misis sige’g tagawtaw.
Gasakit baya among dunggan
Sa pagpaminaw

Moadto kuno siya sa baybay
Ug mangita’g lab-as nga isda kay
Gimingaw og kinilaw.


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

takna

Pangutana:
Nakaanhi na bay diay ka ining taknaa
diin ang imong buhok nagkurtina
sa pikas nimong mata samtang nagbasa ka
sa hugpong sa mga balak ni Emily Dickinson?
Sa dihang imong gihawi ang imong buhok
ninglabay ang nagtuwad nga bangaw
sa imong ngabil ug nidayo'g litok:
You cannot fold a flood
And put it in a drawer.

Tubag:
O, bitaw, nakaanhi nako aning taknaa,
pero lahi ang iyang panagway—
ang mga pulong ni Emily
nagsayaw-sayaw sa tuno aning taknaa
ug nakigduyog. Wa ko kapugong,
ningpahiyom dayong litok:
You cannot fold a flood
And put it in a drawer.

Mao na’y dagway aning taknaa
og nanghinaot ko nga imong mahulagway
kay ihumugso sa di magdugay
ang akong balak ug ikaw ang makadungog
sa unang uha niini.


-- JONA BRANZUELA BERING
Tuburan, Cebu, Philippines

insomyawit

Batog na, kabog,
sa akong tabon-tabon.
Kaadlawon na.

Sa kilom-kilom
kutob: buwak ug buyog
sa akong hagok.

-- MICHAEL U. OBENIETA
Topeka, Kansas, USA

itom nga bato sa ibabaw sa puti’ng bato

(Hubad sa balak ni Cesar Vallejo)

















Mamatay ako sa Paris, sa usa ka adlaw’ng ulanon,
sa usa ka adlaw’ng ako na ganing mahinumdoman.
Mamatay ako sa Paris – ug di ako mosibog –
tingali sa adlaw’ng Hwebes, kay karon Hwebes man, sa tingpangatagak.

Hwebes gyud kadto, kay karon Hwebes man, nga gigambalay ko
kining mga garay, gibutang ko ang mga bukog sa akong mga bukton
nga baliktad, ug wa gyud kon di karon ko lang hikaplagi ang akong kaugalingon
uban sa tanang mga dalan sa akong unahan, nag-inusara.

Si Cesar Vallejo patay na. Ang tanan mibunal kaniya,
bisa’g wa gyud siya’y gihimo ngadto kanila;
gibunalan siya’g kusog sa usa ka ulisi ug kusog usab

sa usa ka pisi; ang mga saksi mao
ang mga Hwebes ug ang mga bukog sa mga bukton,
ang pag-inusara, ang ulan, ang mga dalan…


Gihubad ni--
-- URIAS A. ALMAGRO, M.D.
New Berlin, Wisconsin, USA

gaba

Sa dihang molarga na unta
Namugos gyod og kuyog ang bana.
Walay nahimo ang asawa.

Sa dihang mogawas na unta sa baba
Sa barge ang bus nga ilang
Gisakyan gikan sa tiilan sa Mukas
Hunong sa agtang sa Ozamis
Kalit lang mibuto ang bomba
Nga gitanom sa terorista
Sa lubot sa Rural Transit
Nga ilang gikatulgan

Nasunog ang tanan nga wala
Makaambak sa dagat sa tumang
Kahikurat ug ang ilang mga matang
Nagsulirat wala gani tagad kapiyong
Sa kalit nga himamat sa kamatayon.

Ug ikaw sa way kukaluoy igo rang
Miingon: “Gaba!”


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

haiku: haw-ang

Law'm nga hinuktok.
Inanay nga naunlod--
dahon sa lim-aw.

-- CANDICE SALAZAR
Calgary, Alberta, Canada

hubad sa tulo ka mubo kaayong mga balak

1. Tinagutlo

Samtang siya nagsulat, nga wa magtan-aw sa dagat,
iyang nabati nga ang iyang lapis nagkurog sa kinatumyan -
mao kadto ang gutlo sa pagdagkot sa mga parola.
-- Yannis Ritsos

2. Ang Akong Kalag

Ang akong kalag bakanting carousel sa tingsalop sa adlaw.
-- Pablo Neruda

3. [Rosa, oh bug-os nga kontradiksyon]

Rosa, oh bug-os nga kontradiksyon, himaya

sa pagkadili ni bisan Kinsa'ng katulogon ilalom sa daghan kaayong
mga pilok.
-- Rainer Maria Rilke

Gihubad ni--
-- URIAS A. ALMAGRO, M.D.

New Berlin, Wisconsin, USA

sinudsoran ni nyor nilo estimo

Adunay usa ka mangingisda
nga nisakay sa barotong gamay
padulong sa lapad nga dagat.
Ang iyang hinagiban katingalad-an:
tanang motagik lakip ang panumdoman.

Nikapyot siya sa mga balod.
Naghimo siya og sudsod,
bahala'g mga tamban nangluod.

Wala magdugay niabot siya sa lapyahan
diin sa iyang tiil dayag ang gisubayan
sa mga bitoon ug ang bulan.
Sukad kaniadto natuman
ang iyang mga damgo
ug napatik sa mga libro.
Karon, uban na siya sa kahanginan
dili na siya matumban
sa kalipay ug kasakit ning kalibotan.

Apan padayong tulin
Ang iyang mga pulong nibagting:
Tingog sa atong hamiling kabilin.


-- MARIA VICTORIA BELTRAN
Cebu City, Philippines

ang pagkamatinuoron sa balak

Wala kana sa ritmo,
Sa sukod, sa mensahe.

Dili usab kana
Dula-dula lang sa pulong
Ug baid-baid sa dila aron
kini mahait.

Alang kanako
Ang balak mao
Ang pagbalos
Sa nagbato kanimo
Naigo ka sa agtang
Ug ikaw
Nawad-an kadyot sa
Panimuot ug
Unya mibangon,
Mihapuhap sa bun-og
Sa imong agtang.
Mipahid sa dugo
Nga milatay
Sa tulay sa imong
Ilong tabok sa
Tampi sa imong
Aping kay buot
Mobalik pagsulod
Sa lim-aw
Sa nagtibi mo
nga baba.

Gihapuhap mo
Ang kasakit
Ug wala panumbalinga
Ang nagbato sama

Niining akong balak
Alang lang kanako.


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

ang pit-os nga dalan

Nilahos og tuyhakaw ang kahayag
taliwala sa langit ug kanawkanaw,
nihikyad sa adlaw nga nahimong
tukod sa unos sa panahong mahagiton
ug nisala sa utlanan
sa lamukat nga balatian.

Ang pluma nitangtang
sa hiniktang’ pulong
nga lihay sa kamatuoran.
Nagtyabaw ang kahilom ngadto sa hangin!
Sama sa espongha, misupsop sa kasakit.

Ang kinaadman ba molihok
kon ang panghunahuna binilanggo?
Puga-a ang hangin! Luwasa
ang napatik sa alimpatakan

alang sa kagawasan--
ang walay pagkupas
nga mga bulok sa bangaw.


-- CANDICE SALAZAR
Calgary, Alberta, Canada

sa dihang nahagbong ang panganod sa akong ulo

Makuyawan ko matag tan-aw nako
sa telebisyon karon
kay lagi ang Dow Jones

nahagbong. Padulong sa ilawom
sa dagat nga di matugkad.
Nga bisan ug gilabayan na

og salbabida, wala gihapon
mikapyot. Paeta! kay kitang
tanan nisakay ra ba niya.
Kitang tanan makulban
sa kaldero niining numero
nga mosalum. Molupad
ug bisan asa lang mapadpad.
Mopalit na lang ko
og usa ka trak nga sardinas,

usa ka toneladang bugas
lima ka kartong sigarilyo,
dose ka botelyang Vino Kulafo,
napulo ka kahong San Miguel Beer.
Dayon, mokagiw ko didto
sa isla sa Olango. Maghulat
sa panganod nga kahagbungon
sa naglilo nakong ulo.

-- MARIA VICTORIA BELTRAN

Cebu City, Philippines

ang babayeng nagwidro og kuwarta sa a.t.m. sa makati square

(pagmatuod sa giingon ni Auguste Rodin nga ang babayeng naghubo mao ang labing matahom nga talan-awon sa kalibotan)

















Ganiha pa lang gyod samtang
Gasipit kos nobela ni Goncharov
Gimarkahan na tika sa mata sa usa ka mangunguot
Samtang lihiro kaayo
Kang mikulkog ug mikulitog
Sige ta kang gipasiplatan
Wa koy nasayran bisan
Anino na lang sa imong ngalan
Maong ako tan-aw-tan-aw lang
Gani abunda kaayo akong imahinasyon
Adtong pagpindot nimo sa mga button
Ambot konektado man tingali sa akong pus-on?
Labi na dihang gidali-dali nimog hakop
Ang tinaglibong tibuok.
Wala pod tawon koy daotang intensiyon
Kay bisag ing-ani lang ko
Di na lang tika daginoton
Kay bisag maghapon pa tag debate
Bahin sa pilosopiya ug arte
Di ta ka atrasan
O lagi, suheto ka na dinhis Makati
Pun-an pas imong kabtangan
Tingali mapalit na nimong Malakanyang
Perog maghisgot diay tag sineryos
Kanang iya sa mga diwata ug diyos
Kanang kard mong plastik
Lagmit, imong isawilik


-- OMAR KHALID
Medellin, Cebu, Philippines

ang kinabuhi sa wali ni eustolia

i

Dili mahinungdanon kon unsa kadako ang imong madawat.
Ang imong bantayan kon duna pa bay mabilin
Bisag gamay lang sa imong pitaka
Sa matag tapos sa bulan.

ii

Ang mga ariyos nga bulawan dayan-dayan lamang.
Ang labaw nimong akatahon
Mao lamang unta kon makadungog pa ba
Ang imong dunggan.

iii

Sa imong dakong gugma sa iyang kabahong
Wa na nimo makita ang tinuod nga katahom
Sa pagtakdol sa bulan sa imong kagabhion

iv

Sa banag-banag magkita kitang duha
Dili ako moatubang sa imong kilom-kilom
Kay dili ako kabalong mosalom diha sa
Imong aslom nga pahiyom


-- RIC S. BASTASA
Katipunan, Zamboanga del Norte, Philippines

upat ka haiku

nagdagang iro
hanap sa kanawkanaw
sa balilihan

linaw nga sapa
gihapak sa amihan:
hulagway'ng kunot

maputing langgam
sa puti nga panganod:
lubad sa luna

ang tanang bulok
sa gabiing mangiob
haw-ang nga adlaw


-- CANDICE SALAZAR
Calgary, Alberta, Canada

kagutom, kauhaw, kahilom

(panug-ab nga panamilit kang Nyor Nilo Estimo)

















Wa’y langay, modayon gyod ka’g tawag nako sa una
inig kanaog nimo sa bus gikan sa Simala.

Imong tingog sa telepono galumpayat:
“Dong Myke, dia ko’y bag-ong dawat

nga tuba…” Ug didto sa Colon, sa karaang kan-anan
nga ginganla’g State Fair, sagad natong saw-an

ang sarasay nga patid-igwad-ikid sa mga pulong
sa baylehan sa atong kahibulong.

Pananglitan: Duna ba’y igong bertod ang balak
nga mopalungtad sa talidhay ug mohupay sa naghilak?

Tinuod kaha nga dali ra ta masikwati
Kon kanunay kutawon sa tuba atong tinai?

Ug basin dili tinuhoan sa buktot nga lagmit
makataas sa kinabuhi ang pansit

nga kanunay natong gisumsom.
Karon, Nyor, igo ra kong gibutdan sa paghandom.


-- MICHAEL U. OBENIETA
Topeka, Kansas, USA